( 1 ) و خداوند متعال در سورهء ق مىفرمايد : « آيا نظر و انديشه نمىكنند به سوى آسمان كه بر فرازشان است كه چگونه بنا نهاديم آن را و آراسته كرديم آن را و براى آن شكافى نيست و زمين را كشيديم و افكنديم در آن كوهها و رويانيديم در آن از هر جفتى خوش آينده ، بينشى و پندى است براى هر بندهء بازگشت‌كننده و فرو فرستاديم از آسمان آبى با بركت ، پس رويانيديم به آن باغها و دانهء درويده و درخت خرماى بر افراشته كه آن را شكوفه‌هاى بر هم نشسته است ، روزى است براى بندگان . . . » « 1 » كه منظور آن است كه در مورد درخت خرما و چگونگى شكوفه بستن آن و در بارهء انار و چگونگى چيده شدن دانه‌هاى آن بينديشند . در سورهء و الذاريات چنين مىفرمايد : « و در زمين نشانه‌هاست براى يقين‌كنندگان و در نفس خودتان آيا نمىنگريد و در آسمان است روزى شما و آنچه وعده كرده مىشويد و سوگند به پروردگار آسمان و زمين كه آن حق است . » « 2 » ( 2 ) و خداوند متعال در سورهء عبس چنين مىفرمايد : « پس بايد بنگرد آدمى در خوردنى خود . همانا ما ريختيم از ابر آب را ريختنى . سپس شكافتيم زمين را شكافتنى . پس رويانيديم در زمين دانه و انگور و سبزىها و درخت زيتون و خرما و باغهاى مشتمل بر درختان و ميوه‌هاى تر و چراگاه . » « 3 » و در سورهء طارق مىفرمايد : « پس آدمى بنگرد كه از چه چيز آفريده شده ، آفريده شده است از آبى جهنده كه بيرون مىآيد از پشت مرد و استخوانهاى سينهء زن . » « 4 » ( 3 ) و خداوند متعال در سورهء غاشيه مىفرمايد : « آيا نمىنگرند در شتر كه چگونه آفريده شده است ، و در آسمان كه چگونه بر افراشته شده است و به كوهها كه چگونه بر كشيده شده است و به زمين كه چگونه گسترانيده شده است ؟ پس پند ده كه همانا تو پند دهنده‌اى . » « 5 » ( 4 ) و مقصود اين است كه از اين امور استدلال به شناخت خداوند و قدرت او

--> ( 1 ) . آيات 7 تا 11 سورهء پنجاهم . ( 2 ) . آيات 21 تا 23 سورهء پنجاه و يكم . تذكر اين نكته لازم است كه موضوع انار و چگونگى چيده شدن دانه‌ها استحسانى است كه فتال از خود آورده است . م . ( 3 ) . آيات 25 تا 32 سورهء هشتادم . ( 4 ) . آيات 6 تا 8 سورهء هشتاد و ششم . ( 5 ) . آيات 18 تا 22 سورهء هشتاد و هشتم .